سه‌شنبه، ۱۷ نوامبر ۲۰۲۶
صدای شرق
نشریهٔ ملی ادبی تاجیکستان
داستان

آرزو

داستان مادری که با تولد نابره‌اش، تلخی‌های گذشته را فراموش می‌کند.

آرزو

رستم به ماهره زنگ زد و قرارش را به تمام باخت. گویی آسمان به سرش فرو ریخت. رنگ از روی و مدار از دست و پایش رفت. اما بعد لحظه‌ای خود را به دست گرفته، به تاکسی‌ای نشست و راه تولدخانه را پیش گرفت. چه گونه رسید، به راننده پول داد یا نه، تماماً در خاطرش نماند. وقتی به درون بنا درآمد، دامادش رستم را دید، که سیگار در لب یک‌زیل در دالان قدم می‌زد. ماهره به نزد او آمد، تیز-تیز نفس می‌کشید و به زور پرسید:

– زلیخا چه خیل؟ عذاب نکشید؟ یکان چی خورد؟ یا شما تیز رفته سیخ‌کباب می‌آرید؟ اگر گرسنه باشد، عذاب می‌کشد، دخترکم.

دیگر در یاد ندارد، که چی‌ها گفت. یک‌باره از هوش رفت و روی فرش دالان غلطید. از دیدن حالت خوشدامان رستم خود را گم کرد. سخت ترسید و چه کار کردنش را ندانسته، جان‌حوله دکتران را فریاد زد:

– تیزتر بیایید، احوال مادرم وزنین شد…

ماهره را به کت روان خوابانده، به دیگر اتاق بردند. لحظه‌ای بعد یک همشیره آمد و گفت، که دکتر دل‌شناس را بیاورد. رستم، که سخت ترسیده بود، اول نفهمید، که دخترک چه می‌گوید، بعد به یادش زد، که اینجا تولدخانه است و آن‌ها همه دکتران زن‌هایند.

– کاردیولوگ را بیاورم؟

– فقط تیزتر.

رستم حتی فراموش کرد، که زنش را درد حمل گرفته بود. وی تازان به مرکز دل‌شناسی رفت. اگر می‌دانست، که خوشدامانش به این حال گرفتار می‌شود، هرگز به او زنگ نمی‌زد. لیکن چرا مادر به چنین حال گرفتار شد؟ زنش یکان بار در بارهٔ سلامتی مادر چیزی نگفته بود. رستم نمی‌داند، که خوشدامان یکان بیماری‌ای داشت یا نه؟ لیکن از احوال حاضرهٔ وی می‌توان خلاصه کرد، که یکان بیماری جدی دارد. «نه، این خیل فکر نکن، رستم. خودت بعد از چند سال فرزنددار می‌شوی، به خوشبختیت چشم نرسان. لیکن اگر مادر بیماری وزنین باشند، احوال زلیخا هم بد می‌شود. نه، نه. بیا، این فکرها را مان و تیز دکتر را بیار» – خود به خود زیر لب گفت رستم.

زلیخا یک طرف ماند و همه گرد سر ماهره جمع شدند.

– یک‌باره از هوش رفتن او نشان خوب نیست.

– بار اول می‌بینم، که مادر تولد کردن دخترش را فهمیده بی‌هوش شود…

زلیخا در درد خود می‌پیچید. وی نمی‌دانست، که مادر در کدام حال است. با برابری نشانه‌های نخستین رستم او را به تولدخانه آورد، هرچند جوان‌زن چندباره‌ها تأکید کرد، که تا تولد به مادر خبر ندهد، اما مرد خوشحالیش را در دل گنجانیده نتوانست و دررو به مادر زنگ زد…

صدای گریهٔ کودک بلند شد و زلیخا آه سبک کشید. دکتر کودک نوزاد را به شکم او گذاشت و خندیده گفت:

– انا، مادرت…

زلیخا خرسندانه سر دخترچه‌اش را سیلا می‌کرد و از دل می‌گذراند، که مادر شدن آسان نبوده است.

– دکتر، التماس یک بار تلفنتان را دهید، به مادرم زنگ زنم.

– مادرتان در همین جا.

– به مادرم گفتید، که من دخترچه تولد کردم.

– نه. مادرتان حالا به هوش نیامده‌اند.

– چه؟ – یک‌باره به دهشت آمد زلیخا. – به مادرجانم چه شد؟

– نمی‌دانم. در دالان یک‌باره از هوش رفتند.

– التماس، مرا به نزد مادرم برید.

– شما چی‌ها می‌گویید؟ آخر، نو تولد کردید.

– من باید مادرم را بینم. به آن کس چه شد؟

دکتر از گپ گفته‌اش پشیمان شد. ضرور نبود حاضر گفتن، بعدتر می‌فهمید. ممکن مادرش الاکی به هوش آمده باشد. زلیخا، که از حد زیاد اصرار کرد و دکتر ترسید، که اگر به او کمک نکند، وی خودش افتان و خیزان به نزد مادر می‌رود، جوان‌زن را به عرابه‌چه سوار کرد.

ماهره هنوز به هوش نیامده بود. گرد سرش چند دکتر.

زلیخا به اتاق درآمد و مادر را بی‌هوش دیده، یک‌باره دلش ته کشید.

– مادرجان، مادرجانم، – صدا برآورد زلیخا.

– به شما چه شد؟ من به نزدتان آمدم. شما مادرکلان و من مادر شدم. دخترچهٔ من به شما مانند.

زلیخا دیگر نتوانست اشک چشمانش را نگاه دارد و یک‌باره هنگاس‌زنان به گریه درآمد.

گریهٔ زلیخا را شنیده، ماهره آهسته چشمانش را گشود و بی‌مدار پرسید:

– دخترجانم، عذاب نکشیدی؟ شکمت سیر است؟ یکان چی بیارم؟

– مادرجان، مرا ترساندید. به شما چه شد؟

– شکمت سیر است، بچم؟ گوشت خوردی؟

– مادرجان، از خوردن شکمم شکم گرگ برین ورم کرد، – خندیده گفت زلیخا. – مبارک باشد، شما مادرکلان و من مادر شدم.

– به تو هم مبارک باشد، بچه‌جانم.

– دکترجان، – به طبیب سفیدپوش مراجعت کرد ماهره، – دخترم عذاب نکشید؟ وی باز تولد کرده می‌تواند؟ خون‌رو نشد؟

از سؤال‌های پی‌درپی مادر دکتر اول حیران شد و بعد خنده‌کنان گفت:

– خاطر نشوید، احوال دخترتان خوب. خدا خواهد، یک خانه بچه‌دار می‌شود.

ماهره آه سبک کشید.

بعدی، که همه رفتند، ماهره دوباره به جای‌خواب دراز کشید. خیریت، که دخترکش بی‌آسیب تولد کرد. خیریت، که عذاب‌های او کشیده را دخترش نکشید. چه سال‌های وزنین بودند آن سال‌ها، که تا حال ماهره نمی‌تواند فراموش سازد. شوهرش در جنگ بود و احوال زاری داشتند. در خانه چیز خوردنی هم نبود. برای یک دانه نان قریب شب و روز نوبت می‌ایستادند. به بی‌مداری خود نگاه نکرده، ماهره نیز در نوبت می‌ماند، تا یک نان گیرد. دخترکش را گرسنه و تشنه تولد کرده بود. دخترکش را در خانه به دنیا آورده بود ماهره. او را در کورپهٔ کلان پیچانده گرد خانه غلتانده و افگار کرده، با عذاب الیم چند کمپیرک تولد کنانده بودند. ماهره می‌ترسید، که به تولدخانه رود. هم‌صنفش مدینه تولد کرده نتوانست و وفات کرد. کودکش هم بعد چند روز از عالم گذشت. اما جسد مادر و کودک را پنهان کرده، دکتران قریب یک هفته برای طبابت پول طلب کرده بودند. شوهر مدینه حویلی‌اش را به گرو گذاشته پول قرض گرفت، اما بعدی، که مرده‌های قریب بوی‌گرفتهٔ عزیزانش را به او دادند، فهمید، که کی‌ها آن‌ها را از دست داده است.

با عذاب زیاد هم باشد، ماهره دخترچه‌اش را به دنیا آورد، اما از خون‌روی بسیار بی‌هوش شد. و همان خون‌روی سبب شد و وی دیگر نتوانست نه شوهر بکند و نه کودک‌دار شود. بعد در جنگ هلاک شدن شوهر تن تنها زلیخا را به وایه رساند.

مادر و دختر را از تولدخانه برابر جواب دادند. وقتی آن‌ها به دالان برآمدند، ماهره با حیرت گفت:

– وه، این جا این قدر زیبا! این قدر باشهامت!

– نو دیدید مادرجان؟

– غرق شدن به اقیانوس گذشته آدم را کور می‌کند.

– سال گذشته بنای نو را با تمام تجهیزات زمانی به ما سپردند، تا زن‌ها در شرایط خوب تولد بکنند، – گفت دکتری.

– از آن زمانی، که من زلیخا را تولد کرده بودم، دولت ما خیلی پیش رفته است. وقت آمدنم هم ندیدم، که اطراف تولدخانه این قدر زیبا و گلزار است. افسوس، که فقط خواب رفتم. در این ساناتوریای برهوا طبع دل باید گردش می‌کردم. چنین بناهای زیبا و دلگشا را فقط در سریال‌ها می‌دیدم. عجب پیشروی‌ای…

– راست می‌گویید، مادرجان. چنین دستاوردها را نه تنها در این جا، بلکه در هر گوشه و کنار جمهوری دیدن ممکن.

ماهره با علامت تصدیق سر جنباند و به دکتران نگاه کرد و منت‌دارانه گفت:

– رحمت، دکترها. الهی، تقدیر من در قسمت یکان زن تکرار نیابد.

کودک در دست ماهره بود. مادر و دختر به ماشین نشستند.

– دخترم، انا به آرزویت هم رسیدی.

– دم شتر قریب به زمین رسیده بود، مادرجان، – به گپ همراه شد رستم. – فکر کرده بودم، که به طفیل یک‌رویی زلیخا روی فرزند را نمی‌بینم.

– این خیل نگویید، پسرم.

– کی به شما گفت، که برای ده سال شرطنامه بندید؟

– کار خوب بود.

– در دنیا خلق و ملت‌هایی، که وطن ندارند، بسیارند. یکی از قوم‌های مسلمانان بی‌وطن – قبیلهٔ روهینگا می‌باشند. گویی موقت در یک قسم میانمار زندگی می‌کنند، اما نه شناسنامه دارند و نه از جانب دولت اعتراف شده‌اند. همان صحنه‌ای، که آن‌ها را زده-زده از میانمار پیش کرده بودند، هیچ از پیش نظرم دور نمی‌رود. تصور کردن همان حالتی، که میان زمین و آسمان گویی معلقی و نه زمین داری و نه وطن، چه دهشتی است.

– ما هم در میانمار مقیمی شدنی نبودیم، زلیخا.

– فرزند من بی‌وطن نیست، که در ملک بیگانه تولد شود. فرزند من صاحب‌وطن است. همه وقت می‌خواستم، که خون نافش در وطن خودش ریزد.

ماهره تبسم در لب به دختر و دامادش می‌نگریست و از بخت می‌بالید.

بیشتر از بخش «داستان»

همهٔ مطالب ←
سه داستان کوتاه
داستان

سه داستان کوتاه

پسرک مژه نزده، چشمان سیاهش را از مادرش، که میان انبوه آدمان بی‌پروا می‌رقصید، کنده نمی‌توانست.

عبدالغفار عبدالجبار · ۳ اکتبر ۲۰۲۶
مرگ حافظ
داستان

مرگ حافظ

وه چه سان دل‌آشوب است سرود شیواجی، حافظ نامدار هندوستان! زمزمهٔ آب چشمه‌ساران و غلغلهٔ رعد و برق، امواج بحر طوفانی و چهچهٔ بلبل – همه در نغمهٔ اوست.

ساتم الغزاده · ۳ اکتبر ۲۰۲۶